Ramazan Bayramına sayılı günler kala, bayram ziyaretlerinde ikram edilmesi için tercih edilen ürünlerin başında şeker ve çikolata gelir. Bu arada en düşük emekli maaşı 20 bin, asgari ücretin 28 bin lira olduğu, ekonomik koşulların ağırlaştığı bu dönemde şekerlemenin fiyatları 200 – 400 TL, çikolata fiyatları 1200 – 2000 TL arasında değişmektedir. Emekli ve asgari ücretle bu fiyatlarda çikolatayı nasıl alacak? Bu arada özel çikolata fiyatlarına hiç değinmeyelim.
Yine de ikramlık çikolata alacaklara naçizane birkaç önerim olacak. Marketlerde, çevirim içi satış sitelerinde birçok markanın çeşit çeşit ürünleri var. Bu kadar çeşit ve markanın içinde neye göre alım yapıyoruz? Genelde ambalaj tasarımına ve fiyatına göre tercih yapıyoruz. Bu iki kıstastan daha önemlisi çikolatanın içeriğidir.
Neden İçeriğine Bakmalıyız?
Şeytan nasıl ince ayrıntıda gizliyse çikolatanın kalitesi de içeriğinde gizlidir. Çikolatanın kalitesi hakkında bize doğru bilgiyi içindekiler kısmı verecektir. Bu sebepten içerik kısmını okumamız gerekir. Gerçek çikolatanın içinde kakao kitlesi, kakao yağı ve şeker olmalıdır. Bunların dışında fazla katkı maddesi ve koruyucu içermemelidir. Özellikle içerik listesinde kakao yağı yerine “bitkisel yağ, palm yağı veya hidrojene yağ” gibi ifadeler bulunuyorsa bu ürün gerçek çikolata değildir. Bu ürünler genellikle daha ucuzdur, aroması zayıf kalır ve aroma ilave edilerek tat güçlendirilir. Yediğiniz zaman kakao yağı ile yapılan çikolatalar ağızda hemen erirken diğer yağlarla yapılan damakta hemen erimez ve ağızda yağ tabakası bırakır. Kakao yağı haricinde diğer bitkisel yağlarla yapılan ürün çikolata değildir. Kokolin dediğimiz bu ürünler çikolata diye satılarak tüketici aldatılmaktadır.
İçerik kısmında dikkat edeceğimiz diğer önemli kıstas kakao kitlesinin oranıdır. Kakao kitlesi çikolatanın çeşidine göre değişkenlik gösterir.
Sütlü çikolatalarda kakao kitlesi en az % 30, bitter çikolata da kakao kitlesi en az % 50, yoğun bitter çikolatalarda kakao kitlesi % 70 olmalıdır. Tüketici genelde içindeki kakao kitlesine bakar fakat maliyeti düşürmek için kakao kitlesi düşük tutulur, şeker oranı arttırılır. Ürün çikolatadır lakin kalitesi düşer. Çikolatanın kakao kitlesi arttıkça kalitesi yükselir. Çikolatalar daha az şeker içerdiği için hem daha yoğun bir lezzet sunar hem de antioksidan açısından daha zengindir. Bu nedenle özellikle bitter çikolata tercih eden tüketiciler kakao oranına dikkat etmelidir.
Çikolatanın görünümü ve sesi nasıl olmalıdır?
Ambalajı açtığınızda kaliteli çikolata sizi parlak ve pürüzsüz yapısıyla karşıladığı gibi kendine has kakao kokusunu hissettirir. Bazen de çikolatanın yüzeyinde beyaz lekelerle karşılaşabilirsiniz. Bu lekelere çiçeklenme ( bloom) olarak adlandırırız. Beyaz lekeler genelde yağın( fat bloom) veya şekerin ( sugar bloom) yüzeye çıkmasından kaynaklanır. Her iki beyazlaşmanın nedeni yanlış saklama koşullarıdır. Yağ kaynaklı çiçeklenme saklama koşullarında sıcaklık değişiminden, şeker çiçeklenmesi nemli koşullarda saklandığında ortaya çıkar. Bu çikolataları aman sakın bozuldu diye atmayın. Sağlık açısından tehlike arz etmez sadece görüntü ve tat açısından uygun değildir. Bu çikolataları atmayın dedim peki ne yapabiliriz. Benmari usulü ( yiyeceklerin bulunduğu kabı, içinde kaynayan su bulunan başka bir kabın üzerine oturtarak su buharı ısısıyla yavaşça pişirme veya eritme yöntemidir ) eriterek pasta veya tatlılarınızda kullanabilirsiniz. Çünkü bu çikolatanın arkasında çocukların emeği ve dramı var. Bu konuya da zaman içinde değineceğiz.
Gelelim çikolatanın sesine, çikolatanın sesi olur mu demeyin. Çok güzel sesi vardır ve biz çikolatacılar çikolatanın kırılma sesini kalite göstergesi olarak değerlendiririz. Üretim sürecinin her aşaması doğru bir şekilde yerine getirilerek üretilen çikolata kırıldığında net ve keskin bir “çıt” sesi çıkarır. Kırılma alanı pürüzsüzdür. Eğer çikolata kırıldığında yumuşak ve esnek bir yapı gösteriyorsa üretim sürecinde işlemlerin doğru yapılmadığını gösterir.
Çikolatayı nasıl saklayalım?
Çikolata çok hassas bir ürün olduğundan ortamın kokusunu çok çabuk bünyesine çeker bu sebepten ambalajların hasarlı açık olmamasına dikkat etmeliyiz. Çikolata sıcak ve nemden çok çabuk etkilendiğinden marketlerde direk güneş ışığı alan ve nemli yerlerde satışa sunulan ürünleri almayın. En ideal saklama sıcaklığı 15 – 20 derecedir. Evde ışık almayan serin bir yerde saklayabilirsiniz. Buzdolabında saklanan çikolata neme maruz kalır ve dolaptan çıkarıldıktan sonra ani sıcaklık değişiminden dolayı beyazlaşır. Kalite kaybına uğrar. Çikolatalarınızı buzdolabında saklamayın.
Dolgulu ürünlerde daha çok bitkisel yağlar kullanıldığı için çikolatanın içinde kakao yağı oranı düşer. Sağlıklı çikolata tüketmek istiyorsanız madlen ve bitter çikolata tercih edin.
Birde sokaklarda açıkta tezgahlardan çikolata ve şeker almayın.
İçinde bulunduğumuz ekonomik zorluklara ve coğrafyamızda yaşanan savaşlara rağmen iyi bayramlar diliyorum…
